{"id":4203,"date":"2017-08-29T16:22:12","date_gmt":"2017-08-29T13:22:12","guid":{"rendered":"http:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/?p=4203"},"modified":"2017-08-30T12:36:41","modified_gmt":"2017-08-30T09:36:41","slug":"badem-yetistiriciligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/badem-yetistiriciligi","title":{"rendered":"Badem Yeti\u015ftiricili\u011fi"},"content":{"rendered":"

T\u00dcRK\u0130YEDE MODERN BADEM YET\u0130\u015eT\u0130R\u0130C\u0130L\u0130\u011e\u0130 \u00dcZER\u0130NE NOTLAR\u00a0G\u0130R\u0130\u015e<\/strong><\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de badem yeti\u015ftiricili\u011fine olan ilginin son y\u0131llarda giderek artt\u0131\u011f\u0131 dikkat \u00e7ekmektedir. Badem \u00fcretimiyle sadece meyve yeti\u015ftiricileri de\u011fil, yat\u0131r\u0131m dan\u0131\u015fmanlar\u0131, doktorlar, bilgisayar uzmanlar\u0131, fabrikat\u00f6rler vb. tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 sekt\u00f6rlerde g\u00f6rev yapanlar da ilgilenmektedir. Bunda, \u00fclkemizde sevilerek t\u00fcketilen bademin olduk\u00e7a y\u00fcksek fiyatla sat\u0131lmas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck etkisi vard\u0131r. Bir \u00e7ok ki\u015fi badem a\u011fac\u0131n\u0131n \u00f6teki meyve t\u00fcrlerine g\u00f6re \u00e7ok daha kolay yeti\u015fti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmekte ve meyvesinin bu kadar pahal\u0131 olmas\u0131n\u0131 hayretle kar\u015f\u0131lamaktad\u0131r. Bu y\u00fczden g\u00fcn\u00fcm\u00fczde badem bah\u00e7esi tesisi kazan\u00e7l\u0131 bir yat\u0131r\u0131m olarak g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\u00dclkemizde y\u0131lda yakla\u015f\u0131k 40.000 ton\u00a0sert kabuklu badem<\/em>\u00a0\u00fcretilmektedir. Yerli bademlerimizin i\u00e7 rand\u0131man\u0131 % 18- 20 dolay\u0131nda oldu\u011funa g\u00f6re, en iyimser tahminle y\u0131lda 8.000 ton kadar\u00a0i\u00e7 badem<\/em>elde edilmektedir. Ancak, mevcut badem bah\u00e7elerinin hemen hepsi tohumdan yeti\u015fmi\u015f a\u011fa\u00e7lardan olu\u015ftu\u011fundan, i\u00e7 bademlerin kalitesi d\u00fc\u015f\u00fck olup, i\u00e7 pazar\u0131n isteklerini bile kar\u015f\u0131layamamaktad\u0131r. Nitekim, T\u00fcrkiye son y\u0131llarda 2.000 ton dolay\u0131nda i\u00e7 badem ithal etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\u00dclkemizde sat\u0131lan ithal bademler irilik, tat ve g\u00f6r\u00fcn\u00fcm gibi \u00e7e\u015fitli kalite \u00f6zellikleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan t\u00fcketicilerin be\u011fenisini kazanm\u0131\u015f olup, yerli bademlere g\u00f6re yakla\u015f\u0131k iki kat daha fazla fiyatla al\u0131c\u0131 bulmaktad\u0131r. Bu y\u00fczden yeni kurulacak olan modern badem bah\u00e7eleri hem \u00fclkemizdeki yetersiz olan kaliteli i\u00e7 badem \u00fcretiminin artmas\u0131na hem de d\u00fcnya piyasalar\u0131na pazarlanabilir nitelikte i\u00e7 badem sunulmas\u0131na yol a\u00e7abilir.<\/p>\n

Bu teknik not meyve yeti\u015ftiricilerini oldu\u011fu kadar, tar\u0131m d\u0131\u015f\u0131 sekt\u00f6rlerden badem \u00fcretimine ilgi duyanlar\u0131 da ayd\u0131nlatmak amac\u0131yla haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu dok\u00fcmandaki resimleri incelemeniz ve alt yaz\u0131lar\u0131 okuman\u0131z bademle ilgili daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgiye sahip olman\u0131z a\u00e7\u0131s\u0131ndan yararl\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

BADEM BAH\u00c7ES\u0130 \u0130\u00c7\u0130N\u00a0<\/strong>YER SE\u00c7\u0130M\u0130<\/strong><\/p>\n

\u00dclkemizin hemen her yerinde badem a\u011fa\u00e7lar\u0131na rastlan\u0131r. Da\u011flarda ve yol kenarlar\u0131nda kendili\u011finden yeti\u015fen ya da ba\u011f-bah\u00e7elerin \u00e7evresinde s\u0131n\u0131r a\u011fac\u0131 olarak hi\u00e7bir bak\u0131m i\u015flemi yap\u0131lmadan b\u00fcy\u00fcyen badem a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131 her zaman g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Badem a\u011fac\u0131n\u0131n do\u011fada kolayca b\u00fcy\u00fcyebilir olmas\u0131, ne yaz\u0131k ki, \u00fclkemizde yanl\u0131\u015f bir kan\u0131n\u0131n yerle\u015fmesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r:\u00a0badem a\u011fac\u0131 k\u0131ra\u00e7 topraklarda yeti\u015fir ve su istemez !<\/em><\/p>\n

Bu \u00e7ok yayg\u0131n kan\u0131 nedeniyle ticari olarak badem yeti\u015ftirmek isteyenler \u00e7o\u011funlukla bah\u00e7e yeri olarak verimli olmayan, kenarda kalm\u0131\u015f k\u0131ra\u00e7 arazileri d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. Baz\u0131lar\u0131 tarla tar\u0131m\u0131 yapt\u0131klar\u0131 susuz arazilerden daha iyi gelir sa\u011flamak i\u00e7in, baz\u0131lar\u0131 da az verimli oldu\u011fundan y\u0131llarca bo\u015f duran arazilerini a\u011fa\u00e7land\u0131rmak amac\u0131yla badem fidan\u0131 dikmek istemektedir. Kimileri de araziye badem tohumu ekip, yerinde a\u015f\u0131layarak bah\u00e7e kurman\u0131n daha iyi sonu\u00e7 verece\u011fine inanmaktad\u0131r. Fakat, bu \u015fekilde yap\u0131lacak bah\u00e7e tesisleri modern anlamda badem yeti\u015ftiricili\u011fine ve rekabete a\u00e7\u0131k i\u00e7 badem \u00fcretimine pek uygun de\u011fildir.<\/p>\n

Bol miktarda ve pazarlanabilir kalitede i\u00e7 badem elde edebilmek i\u00e7in badem bah\u00e7eleri 2 metre kadar toprak derinli\u011fi olan arazilere kurulmal\u0131d\u0131r. Bah\u00e7e topra\u011f\u0131 ge\u00e7irgen yap\u0131da ve verimli olmal\u0131d\u0131r. Bah\u00e7e topra\u011f\u0131 ne kadar iyi \u00f6zelli\u011fe sahip olursa, elde edilen \u00fcr\u00fcn\u00fcn miktar\u0131 ve kalitesi de o kadar artar. Ayr\u0131ca, verimli topraklarda b\u00fcy\u00fcyen a\u011fa\u00e7lar uzun y\u0131llar daha sorunsuz bir \u015fekilde meyve verir. Badem a\u011fa\u00e7lar\u0131 kurak ve fakir topraklarda \u00f6teki meyve t\u00fcrlerine g\u00f6re daha iyi b\u00fcy\u00fcyebilirse de meyveye ge\u00e7 yatar, az \u00fcr\u00fcn verir ve i\u00e7 bademleri de istenilen kalitede olmaz.<\/p>\n

Badem a\u011fac\u0131 yayg\u0131n kan\u0131n\u0131n aksine suyu \u00e7ok sever. Badem yeti\u015ftiricili\u011finde birim alandan al\u0131nan meyve miktar\u0131 ile sulama uygulamas\u0131 aras\u0131nda olumlu ili\u015fki bulundu\u011funu g\u00f6steren \u00e7ok say\u0131da bilimsel ara\u015ft\u0131rma sonucu ve deneyim bulunmaktad\u0131r. Bu nedenle, ticari badem yeti\u015ftiricili\u011fi yapan \u00f6teki \u00fclkelerde oldu\u011fu gibi, \u00fclkemizde de bol ve kaliteli \u00fcr\u00fcn elde etmek i\u00e7in badem bah\u00e7eleri sulama olana\u011f\u0131 bulunan arazilere kurulmal\u0131d\u0131r. Sulanmayan badem bah\u00e7elerinin tatminkar bir kazan\u00e7 getirmesi pek beklenmemelidir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde meyve yeti\u015ftiricili\u011finde rekabete a\u00e7\u0131k \u00fcretim yapmak \u00f6n plandad\u0131r. Bir ba\u015fka deyi\u015fle, art\u0131k meyve\u00a0bah\u00e7elerinden erken ya\u015ftan itibaren bol miktarda ve y\u00fcksek kaliteli \u00fcr\u00fcn elde edilmesi ama\u00e7lanmaktad\u0131r. Bunu sa\u011flayabilmek i\u00e7in badem bah\u00e7eleri verimli ve sulanabilen arazilere kurulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

BADEM TARIMINA UYGUN \u0130KL\u0130M KO\u015eULLARI<\/strong><\/p>\n

Bilindi\u011fi \u00fczere, badem a\u011fa\u00e7lar\u0131 k\u0131\u015f sonlar\u0131na do\u011fru havalar biraz \u0131s\u0131n\u0131nca hemen \u00e7i\u00e7ek a\u00e7ar. Fakat \u00fclkemizde \u00f6zellikle karasal iklime sahip yerlerde bu d\u00f6nemdeki havalar karars\u0131zd\u0131r; hava s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131 aniden donma derecesine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc takdirde yeni a\u00e7m\u0131\u015f olan badem \u00e7i\u00e7ekleri so\u011fuktan zarar g\u00f6r\u00fcr. Bir ba\u015fka deyi\u015fle, k\u0131\u015f sonundaki \u0131l\u0131k havalar bademi\u00a0aldat\u0131r !\u00a0<\/em>Bu y\u00fczden belirli y\u00f6relerdeki badem a\u011fa\u00e7lar\u0131ndan ancak 3-5 y\u0131lda bir \u00fcr\u00fcn al\u0131nabilir ve belki de, bu nedenle \u00fclkemizde bademeg\u00fcvenilmez<\/em>\u00a0bir meyve t\u00fcr\u00fc g\u00f6z\u00fc ile bak\u0131la gelmi\u015ftir.<\/p>\n

Halbuki, uygun iklimin se\u00e7ilmesi ve ge\u00e7 \u00e7i\u00e7ek a\u00e7an \u00e7e\u015fitlerin yeti\u015ftirilmesiyle badem tar\u0131m\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde yap\u0131labilmektedir. ABD\u2019de iklimi uygun b\u00f6lgelerde bah\u00e7eler kurularak ve gerekti\u011finde dona kar\u015f\u0131 \u00f6nlemler al\u0131narak, Avrupa\u2019da ise \u00f6zellikle ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen \u00e7e\u015fitler dikilerek her y\u0131l olduk\u00e7a kararl\u0131 bir \u015fekilde \u00fcr\u00fcn al\u0131nmaktad\u0131r.<\/p>\n

\u00dclkemizin iklim ko\u015fullar\u0131 co\u011frafik b\u00f6lgelere g\u00f6re b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Bu nedenle bah\u00e7e kurulacak yerin iklim ko\u015fullar\u0131n\u0131n badem yeti\u015ftiricili\u011fine uygun olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ok iyi bir \u015fekilde incelenmesi gerekir. Asl\u0131nda, badem bir s\u0131cak \u0131l\u0131man iklim meyvesidir. \u00dclkemizde de geleneksel badem yeti\u015ftiricili\u011fi Ege ve Akdeniz B\u00f6lgesinin erken ilkbaharda don riski az olan, s\u0131cak yerlerinde yap\u0131lmaktad\u0131r. Karasal iklime sahip olan \u0130\u00e7 Anadolu B\u00f6lgesinin bir \u00e7ok yerinde erken ilkbahardaki hava s\u0131cakl\u0131klar\u0131 karars\u0131z oldu\u011fundan badem \u00e7i\u00e7ekleri \u00e7o\u011fu y\u0131llar donlardan zarar g\u00f6r\u00fcr (aldan\u0131r). Ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen badem \u00e7e\u015fitleri, herhangi bir y\u00f6rede kendili\u011finden yeti\u015fen badem a\u011fa\u00e7lar\u0131ndan 10-14 g\u00fcn daha ge\u00e7 \u00e7i\u00e7ek a\u00e7ar. Ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen \u00e7e\u015fitler \u00f6zellikle k\u0131\u015flar\u0131 \u0131l\u0131man ge\u00e7en yerlerde ilkbahar donlar\u0131ndan korunmak i\u00e7in \u00e7ok avantajl\u0131d\u0131r. Buna kar\u015f\u0131n, karasal iklime sahip olan yerlerde ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen \u00e7e\u015fitlerin yeti\u015ftirilmesi de donlardan korunmak i\u00e7in yeterli olmayabilir.<\/p>\n

\u00dclkemizde iklim, arazi b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve sulama olanaklar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan G\u00fcneydo\u011fu Anadolu B\u00f6lgesinin baz\u0131 illeri badem yeti\u015ftiricili\u011fi i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir potansiyele sahip g\u00f6z\u00fckmektedir.Ticari badem bah\u00e7esi kurulmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen b\u00f6lgenin ge\u00e7en 10 y\u0131l s\u00fcresince g\u00f6r\u00fclen ilkbahar don tarihleri ve donlar\u0131n g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ciddi bir \u015fekilde et\u00fct edilmelidir. Bunun i\u00e7in en yak\u0131n meteoroloji istasyonundan bilgiler al\u0131nmal\u0131, y\u00f6redeki tar\u0131m kurulu\u015flar\u0131 ile ziraat fak\u00fcltelerine dan\u0131\u015f\u0131lmal\u0131, e\u011fer varsa, o y\u00f6rede uzun y\u0131llard\u0131r meyve yeti\u015ftiren bilin\u00e7li ki\u015filerin g\u00f6r\u00fc\u015flerine ba\u015fvurulmal\u0131d\u0131r. E\u011fer ilkbahar erken donlar\u0131n\u0131n \u00f6nemli sorun yarataca\u011f\u0131 kan\u0131s\u0131na var\u0131l\u0131rsa, badem yeti\u015ftiricili\u011finde \u0131srar edilmemelidir. Badem a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131 ilkbahar donlar\u0131ndan korumak i\u00e7in bah\u00e7eleri \u0131s\u0131tma, havay\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rma ya da su p\u00fcsk\u00fcrtme gibi \u00e7e\u015fitli \u00f6nlemler bulunmakla birlikte, bunlar\u0131 uygulamak g\u00fc\u00e7 ve pahal\u0131 olabilir. En iyisi, ilkbaharda don riski hi\u00e7 olmayan veya \u00e7ok az olan yerlerde ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen badem \u00e7e\u015fitleriyle bah\u00e7e kurmakt\u0131r.<\/p>\n

\u00c7E\u015e\u0130T VE ANA\u00c7 SE\u00c7\u0130M\u0130<\/strong><\/p>\n

Modern badem yeti\u015ftiricili\u011finde se\u00e7ilecek \u00e7e\u015fitlerin ge\u00e7 \u00e7i\u00e7ek a\u00e7mas\u0131 kendiyle uyu\u015fur olmas\u0131 (tozlay\u0131c\u0131 \u00e7e\u015fit gerektirmemesi) \u00e7ift meyve oran\u0131n\u0131n % 5\u2019in alt\u0131nda olmas\u0131 ya da hi\u00e7 olmamas\u0131 bol \u00fcr\u00fcn vermesi ve i\u00e7 bademinin kaliteli olmas\u0131\u00a0\u00f6nemli badem hastal\u0131klar\u0131na kar\u015f\u0131 dayan\u0131kl\u0131 olmas\u0131 gibi baz\u0131 \u00f6zelliklere sahip olmas\u0131 istenir.<\/p>\n

Yukar\u0131daki \u00f6zelliklerin hepsini bir arada ta\u015f\u0131yan m\u00fckemmel \u00e7e\u015fit hen\u00fcz bulunamam\u0131\u015ft\u0131r. Bununla birlikte s\u00f6z konusu \u00f6zelliklerden baz\u0131lar\u0131na sahip olan \u00e7e\u015fitler g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ticari olarak ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde yeti\u015ftirilmektedir.<\/p>\n

Tar\u0131m ve K\u00f6yi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u201cmeyve \u00e7e\u015fit tescil listesinde\u201d \u00fclkemizde \u0131slah edilmi\u015f olan badem \u00e7e\u015fitleri ile baz\u0131 yabanc\u0131 \u00e7e\u015fitler yer almaktad\u0131r. Bah\u00e7elere dikilecek fidanlar mutlaka \u201csertifikal\u0131\u201d olmal\u0131d\u0131r.\u00a0Fidanlar\u0131n istenilen \u00e7e\u015fitlerden olmas\u0131 (ismine do\u011fru olmas\u0131) i\u00e7in rasgele de\u011fil, bilinen kurulu\u015flardan ve g\u00fcvenilir fidanc\u0131lardan sat\u0131n al\u0131nmas\u0131na dikkat edilmelidir. Tar\u0131m Kurulu\u015flar\u0131nca verilen fidan deste\u011finden yararlanabilmek i\u00e7in sat\u0131n al\u0131nacak fidanlar\u0131n \u00fclkemizde tescilli \u00e7e\u015fitlerden ve sertifikal\u0131 olmas\u0131 ko\u015fulu vard\u0131r.<\/p>\n

Badem \u00e7e\u015fidi i\u00e7in \u00f6nceden yap\u0131lm\u0131\u015f bir tercih yoksa, mutlaka bah\u00e7e kurulacak yere en yak\u0131n tar\u0131m kurulu\u015funun veya ziraat fak\u00fcltesinin ya da meyvecilik uzmanlar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Zira, \u00fclkemizdeki iklim ve toprak ko\u015fullar\u0131 b\u00f6lgelere g\u00f6re b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterdi\u011finden \u00fcretim yap\u0131lacak b\u00f6lgeye uygun \u00e7e\u015fitlerin se\u00e7ilmesi ve yeti\u015ftirilmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6neme sahiptir. Tar\u0131m ve K\u00f6yi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n tescil listesinde yer alan badem \u00e7e\u015fitleri<\/p>\n

Yerli \u00e7e\u015fitler:
\nDokuzo\u011fuz-I (104-1), Dokuzo\u011fuz-II (120-1), G\u00fclcan I (101-23), G\u00fclcan II (300-1), 48-2, 48-3, 48-4, 48-5, 101-9, 101-13, 106-1.<\/p>\n

Yabanc\u0131 \u00e7e\u015fitler:<\/p>\n

Ferragnes, Ferraduel,, Ferrastar, Nonpareil, Texas, Drake, Ne Plus Ultra, Peerless, Marcona, Tuono.<\/p>\n

Son y\u0131llarda, yukar\u0131daki tescil listesinin i\u00e7inde bulunmayan baz\u0131 badem \u00e7e\u015fitlerinin fidanlar\u0131 da ithal edilmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak, ithal \u00e7e\u015fitlerin \u00fclkemizdeki performanslar\u0131 hakk\u0131nda yeterli ara\u015ft\u0131rma ve deneyim bulunmamaktad\u0131r. Baz\u0131 ziraat fak\u00fclteleri ve tar\u0131msal ara\u015ft\u0131rma kurulu\u015flar\u0131 Anadolunun de\u011fi\u015fik iklim ve toprak ko\u015fullar\u0131nda s\u00f6z konusu badem \u00e7e\u015fitlerini denemeye alm\u0131\u015flard\u0131r. Gelecek y\u0131llarda bu \u00e7e\u015fitlerin \u00fclkemiz ko\u015fullar\u0131na uygunlu\u011fu (adaptasyonu) hakk\u0131nda bilimsel bulgular yay\u0131nlanacakt\u0131r.<\/p>\n

Badem a\u011fa\u00e7lar\u0131 ilkbaharda erkenden uyand\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7i\u00e7ekleri donlardan zarar g\u00f6rebilir ve ayr\u0131ca kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 tozlanma sorunlar\u0131 nedeniyle az meyve tutabilir. Bu bak\u0131mdan yeti\u015ftirilecek badem \u00e7e\u015fitlerinin \u00f6zellikle \u201cge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenme\u201d ve \u201ckendine verimlilik\u201d \u00f6zelliklerini ta\u015f\u0131mas\u0131 \u00e7ok istenir. Kendine verimli badem \u00e7e\u015fitlerinin a\u011fa\u00e7 ba\u015f\u0131na ya da dekara veriminin daha y\u00fcksek oldu\u011fu da bildirilmektedir. Ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen baz\u0131 badem \u00e7e\u015fitleri \u00fclkemizde tescilli olup bunlar\u0131n fidanlar\u0131 sertifikal\u0131 olarak \u00fcretilmektedir; fakat hem ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen hem de kendine verimli olan \u00e7e\u015fitler hen\u00fcz \u00fclkemizde tescilli de\u011fildir. Bu iki \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131yan \u00e7e\u015fitler yurt d\u0131\u015f\u0131nda patentli oldu\u011fundan yerli fidanl\u0131klar bunlar\u0131 sertifikal\u0131 olarak \u00fcretememektedir. Bu \u00e7e\u015fitlerin de Tar\u0131m ve K\u00f6yi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n tescil listesine al\u0131nmas\u0131 halinde \u00fclkemizde badem \u00fcretimi daha kolay geli\u015febilecektir. Mevcut durumda, \u00fclkemizde tescilli olan ge\u00e7 \u00e7i\u00e7eklenen badem \u00e7e\u015fitleriyle kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 tozlanmaya da \u00f6nem verilerek \u00e7ok verimli ticari bah\u00e7eler kurulmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Badem \u00e7i\u00e7eklerinin tozlanmas\u0131n\u0131 bal ar\u0131lar\u0131 sa\u011flar. Ar\u0131lar \u00e7i\u00e7ek tozlar\u0131n\u0131 \u00e7i\u00e7ekten \u00e7i\u00e7e\u011fe ve a\u011fa\u00e7tan a\u011faca ta\u015f\u0131yarak meyvelerin olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in gerekli olan d\u00f6llenmeyi ger\u00e7ekle\u015ftirir. Bu y\u00fczden badem bah\u00e7eleri ister kendine verimli ister kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 tozlanma gerektiren \u00e7e\u015fitlerden kurulu olsun, iyi bir verim elde etmek i\u00e7in yeterli say\u0131da ar\u0131 kovan\u0131 bulundurulmas\u0131 gerekir.<\/p>\n

BADEM\u0130N TEMEL YET\u0130\u015eT\u0130R\u0130C\u0130L\u0130K \u0130STEKLER\u0130<\/strong><\/p>\n

Badem genellikle kanaatkar bir bitki olarak kabul edilir ve az bir bak\u0131m ile yeti\u015ftirilebilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr. Ancak, ticari bir \u00fcretim yap\u0131laca\u011f\u0131 zaman \u00f6teki meyve t\u00fcrlerinde oldu\u011fu gibi, badem bah\u00e7elerinde de \u00e7e\u015fitli k\u00fclt\u00fcrel i\u015flemlerin yap\u0131lmas\u0131 zorunludur. Dikilen fidanlar\u0131n terbiye edilmesi (\u015fekil budamas\u0131 yap\u0131lmas\u0131), toprak ve yaprak analizlerine dayanarak besin elementlerinin verilmesi, sulanmas\u0131, budanmas\u0131 ile hastal\u0131k ve zararl\u0131larla sava\u015f\u0131m programlar\u0131n\u0131n y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi temel yeti\u015ftiricilik uygulamalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Kaliteli \u00e7e\u015fitlerden fidan dikerek bah\u00e7e kurulmas\u0131 meyve yeti\u015ftiricili\u011finin ba\u015flang\u0131c\u0131d\u0131r. Ancak, sadece fidan dikmekle bah\u00e7eden para kazan\u0131laca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemelidir. \u00d6nemli olan, fidan dikiminden sonra bah\u00e7enin bak\u0131m i\u015flerinin do\u011fru bir \u015fekilde yap\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u0130yi bir gelir elde etmek i\u00e7in ilerleyen y\u0131llarda yukar\u0131da say\u0131lan k\u00fclt\u00fcrel i\u015flemlerin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn bilin\u00e7li bir \u015fekilde uygulanmas\u0131 gerekir.<\/p>\n

Bah\u00e7e sahipleri bilimsel bir i\u015fkolu haline gelmi\u015f olan meyve yeti\u015ftiricili\u011fi i\u00e7in gerekli olan teknik bilgilere sahip olmal\u0131, aksi halde teknik dan\u0131\u015fmanl\u0131k hizmeti almal\u0131d\u0131rlar. \u00dclkemizde ticari badem \u00fcretimi hakk\u0131nda yeterli deneyim olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in meyve yeti\u015ftiricisinin veya yat\u0131r\u0131mc\u0131n\u0131n bademin yeti\u015ftiricili\u011fi ile ilgili bilgi eksikliklerini gidermesi \u00e7ok \u00f6nemlidir. Bunun i\u00e7in meyvecilik kitaplar\u0131 okunmal\u0131, ilgili dok\u00fcmanlar incelenmeli, \u00f6rnek bah\u00e7eler gezilmeli ve meyvecilik uzmanlar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerine ba\u015fvurulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

TOPRAK HAZIRLI\u011eI, F\u0130DAN TEM\u0130N\u0130 VE BAH\u00c7E TES\u0130S\u0130<\/strong><\/p>\n

Meyve bah\u00e7esi tesisi uzun vadeli bir yat\u0131r\u0131m oldu\u011fu i\u00e7in ba\u015flang\u0131\u00e7ta yap\u0131lacak bir hatan\u0131n daha sonradan giderilmesi olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7, pahal\u0131 ve hatta bazen de olanaks\u0131z olabilir. Bu y\u00fczden bah\u00e7e kurmak i\u00e7in acele davran\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u00dclkemizde meyve bah\u00e7esi tesisine \u00e7o\u011fu zaman sonbahar veya k\u0131\u015f aylar\u0131nda aniden karar verilir ve hemen fidan aranmaya ba\u015flan\u0131r. Ancak, bu takdirde istenilen \u00e7e\u015fitlerden kaliteli fidanlar\u0131n temini i\u00e7in ger\u00e7ekten \u00e7ok ge\u00e7 kal\u0131nm\u0131\u015f olunur. \u00dcstelik yeterli arazi et\u00fcd\u00fc ile toprak haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131lmadan bah\u00e7e kuruldu\u011fu zaman gerek fidanlar\u0131n tutma ba\u015far\u0131s\u0131 gerekse meyve verimi ile ilgili ciddi sorunlar ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n

Bah\u00e7e kurmak i\u00e7in se\u00e7ilen arazi bir y\u0131l \u00f6nceden meyvecilik tekni\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan iyice incelenmelidir. Fidan sipari\u015fleri de bah\u00e7e tesisinden en az bir y\u0131l \u00f6nce yap\u0131lmal\u0131d\u0131r;.b\u00f6ylece istenilen \u00e7e\u015fitlerden birinci kalite fidanlar temin edilebilir. Fidan dikilecek arazide dikim mevsiminden \u00f6nceki yaz sonuna kadar gerekli \u00f6n uygulamalar, drenaj ve toprak haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 gibi i\u015flemler tamamlanmal\u0131d\u0131r. Sonbaharda havalar hen\u00fcz iyi iken, ya\u011f\u0131\u015flar ba\u015flamadan \u00f6nce mevcut dikim plan\u0131na g\u00f6re fidan \u00e7ukurlar\u0131 a\u00e7\u0131lmal\u0131 ve daha sonra fidanlar getirildi\u011fi zaman hemen dikilmelidir.<\/p>\n

Badem fidan\u0131 sa\u00e7ak k\u00f6k\u00fc \u00e7ok az olan kaba bir k\u00f6k sistemine sahiptir. Bu nedenle, \u00f6zellikle fidanl\u0131ktaki yerinden s\u00f6k\u00fcld\u00fckten sonra sat\u0131l\u0131ncaya kadar uzun s\u00fcre beklemi\u015f olan fidanlar\u0131n ve\/veya ilkbaharda ge\u00e7 dikilen fidanlar\u0131n arazideki tutma ba\u015far\u0131s\u0131 son derece d\u00fc\u015f\u00fck olabilir. Bu y\u00fczden fidanlar m\u00fcmk\u00fcnse s\u00f6k\u00fcld\u00fckten sonra fazla bekletilmeden, hava ve toprak ko\u015fullar\u0131 uygun oldu\u011funda hemen dikilmelidir. Badem fidanlar\u0131 ge\u00e7 sonbahar-erken k\u0131\u015f d\u00f6neminde dikilirse, ilkbaharda yap\u0131lan dikimlere g\u00f6re hem arazide tutuma ba\u015far\u0131s\u0131 hem de ilk y\u0131llardaki b\u00fcy\u00fcmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha iyi sonu\u00e7 verir.<\/p>\n

Dikimden \u00f6nce fidanlar\u0131n k\u00f6k kanserine (Agrobacterium tumefaciens) kar\u015f\u0131 koruyucu bir \u00f6nlem olarak \u00fclkemizde de piyasaya s\u00fcr\u00fclen \u201cNogall\u201d gibi baz\u0131 biyolojik bakterisitlerle muamele edilmesi yararl\u0131 olacakt\u0131r. Dikilen fidanlara mutlaka can suyu verilmeli ve ilkbaharda uyanmadan \u00f6nce ilk \u015fekil terbiyesi yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

BADEM TARIMINDA VER\u0130M<\/strong><\/p>\n

Hasat edilen bir badem meyvesinin d\u0131\u015f k\u0131sm\u0131nda (1) ye\u015fil kabuk, bunun alt\u0131nda (2) sert kabuklu meyve, ve sert kabuklu meyvenin i\u00e7inde de (3) yenilen i\u00e7 badem bulunmaktad\u0131r.\u00dclkemizdeki meyve yeti\u015ftiricileri genellikle bah\u00e7eleri veya \u00e7e\u015fitleri kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmak i\u00e7in “a\u011fa\u00e7 ba\u015f\u0131na” elde edilen verimi dikkate al\u0131rlar. Ancak bu takdirde, mevcut badem bah\u00e7elerinden elde edilen verimin ye\u015fil kabuklu mu veya sert kabuklu mu ya da i\u00e7 badem mi oldu\u011fu a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde anla\u015f\u0131lamaz. Bu durum bir dekar bah\u00e7eden al\u0131nan meyve miktar\u0131 konusunda kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k yarat\u0131r. Modern badem tar\u0131m\u0131 yapan \u00f6teki \u00fclkelerde ise \u00e7o\u011funlukla, “birim alandan” (bir dekardan veya bir hektardan) elde edilen i\u00e7 badem miktar\u0131 verim kriteri olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc, asl\u0131nda t\u00fcketilen ve sat\u0131\u015f de\u011feri y\u00fcksek olan \u00fcr\u00fcn, bademin yenilen i\u00e7 k\u0131sm\u0131d\u0131r. Bademin sert kabuklu olarak pazarlanmas\u0131 giderek azalmaktad\u0131r.<\/p>\n

Verim \u00e7a\u011f\u0131ndaki sulanan bah\u00e7elerde bir dekardan \u00e7e\u015fitlere ba\u011fl\u0131 olarak 2000 – 3000 kg aras\u0131nda ye\u015fil kabuklu ya\u015f badem elde edilir. Bir dekardan elde edilecek i\u00e7 badem miktar\u0131 ise, bu ye\u015fil kabuklu badem \u00fcr\u00fcn\u00fcn\u00fcn % 6.6 -9.0\u2019u kadard\u0131r. Halen d\u00fcnya badem pazar\u0131na hakim olan Kaliforniya\u2019da (ABD) sulanan bah\u00e7elerde bir dekardan 200 kg dolay\u0131nda i\u00e7 badem al\u0131nmaktad\u0131r. \u00dclkemizde \u00e7ok az say\u0131da bulunan modern badem bah\u00e7elerinde de bu verime ula\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Baz\u0131 kaynaklar dekara 300 kg i\u00e7 badem verimi al\u0131nabildi\u011fini bildirmekteyse de, \u00fclkemizdeki mevcut yeti\u015ftirme tekni\u011fi ile \u015fimdilik bu verim d\u00fczeyi ula\u015f\u0131lmas\u0131 g\u00fc\u00e7 bir hedef gibi g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu nedenle ekonomik analizler yap\u0131l\u0131rken a\u011fa\u00e7lar b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcnde en iyi ko\u015fullarda bir dekardan en fazla 200 kg dolay\u0131nda i\u00e7 badem al\u0131nabilece\u011fini hesaplamak daha ger\u00e7ek\u00e7i olur.<\/p>\n

Bademlerde i\u00e7 rand\u0131man\u0131, sert kabuklu meyveden elde edilen i\u00e7 badem miktar\u0131n\u0131 ifade eder [i\u00e7 badem rand\u0131man\u0131 = [100 x i\u00e7 badem a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 (g) \/ sert kabuklu meyve a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 (g)]. Badem \u00e7e\u015fitlerinin i\u00e7 badem rand\u0131man\u0131, sert kabuk kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fir Sert kabu\u011fu \u00e7ok ince olan Nonpareil \u00e7e\u015fidinde i\u00e7 badem rand\u0131man\u0131 % 60-70 aras\u0131nda iken, sert kabu\u011fu orta kal\u0131n olan Ferragnes \u00e7e\u015fidinde % 40 kadard\u0131r. Bu durumda, i\u00e7 rand\u0131man\u0131 y\u00fcksek olan badem \u00e7e\u015fitlerinin dekara i\u00e7 badem veriminin daha fazla olaca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Ancak, i\u00e7 badem rand\u0131man\u0131 daha d\u00fc\u015f\u00fck olan kabu\u011fu orta kal\u0131n bademlerin a\u011fa\u00e7lar\u0131 (Ferragnes gibi \u00e7e\u015fitler) ince kabuklu \u00e7e\u015fitlerin a\u011fa\u00e7lar\u0131na g\u00f6re daha verimlidir. Bu durum, bir dekardan elde edilen i\u00e7 badem veriminin, yeti\u015ftirilen \u00e7e\u015fitlerin \u201crand\u0131man ve verim\u201d ili\u015fkisine ba\u011fl\u0131 olarak dengelendi\u011fini g\u00f6sterir. Yani, rand\u0131man\u0131 farkl\u0131 olan \u00e7e\u015fitlerler kurulan de\u011fi\u015fik badem bah\u00e7elerinde dekara i\u00e7 badem verimi a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 ayn\u0131 olup, 180-200 kg aras\u0131nda de\u011fi\u015fir. Sulanmayan bah\u00e7elerde ise dekardan en fazla 60-70 kg dolay\u0131nda i\u00e7 badem al\u0131nabilir. Sulanan bah\u00e7elerdeki verimin sulanmayanlara g\u00f6re en az iki, \u00fc\u00e7 kat fazla olmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, i\u00e7 bademler de daha iri ve g\u00f6steri\u015fli olmaktad\u0131r.<\/p>\n

Nonpareil gibi ince kabuklu badem \u00e7e\u015fitleriyle kurulan bah\u00e7elerde ku\u015flar meyve kabu\u011funu kolayca delerek i\u00e7ini yiyebilir. Ayr\u0131ca, bunlarda sert kabu\u011fu olu\u015fturan iki par\u00e7an\u0131n ba\u011flant\u0131 yeri yeterince sa\u011flam olmad\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7o\u011fu zaman i\u00e7 bademler sert kabuk taraf\u0131ndan \u00e7epe\u00e7evre \u00f6rt\u00fclmez. Bu y\u00fczden bunlar\u0131n adi ko\u015fullarda kabuklu olarak saklanmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda bile i\u00e7 bademlerinde b\u00f6cek ve hastal\u0131k zarar\u0131 g\u00f6r\u00fclebilir. Bununla birlikte ince kabuklu bademler elle k\u0131r\u0131labildi\u011finden \u00fclkemizde kabuklu olarak sevilerek t\u00fcketilmektedir.<\/p>\n

HASAT, KAVLATMA VE SERT KABUK KIRMA \u0130\u015eLEMLER\u0130NDE MEKAN\u0130ZASYON<\/strong><\/p>\n

Badem yeti\u015ftiricili\u011finde \u00f6zelikle hasat sonras\u0131 i\u015flemler \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde i\u015f\u00e7ilik gerektirir. Meyvelerin toplanmas\u0131, ye\u015fil kabuklar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131 (kavlatma) ve sert kabu\u011fun k\u0131r\u0131larak yenilebilir i\u00e7 bademin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 \u00e7ok u\u011fra\u015ft\u0131r\u0131c\u0131d\u0131r. Bu i\u015flemler k\u00fc\u00e7\u00fck badem bah\u00e7elerinde aile i\u015fg\u00fcc\u00fc yard\u0131m\u0131yla yap\u0131labilirse de, 100 – 1000 dekar gibi ticari b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki bah\u00e7elerde mekanizasyondan yararlanmak gerekir. Sadece 10 dekarl\u0131k bir bah\u00e7eden toplanacak meyve say\u0131s\u0131n\u0131n yeti\u015ftirilen \u00e7e\u015fitlere g\u00f6re 1.250.000 – 2.500.000 adet aras\u0131nda oldu\u011fu dikkate al\u0131n\u0131rsa, daha b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli bah\u00e7elerde meyve hasad\u0131n\u0131n, kavlatman\u0131n ve sonunda i\u00e7 badem \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 gibi i\u015flerin kiral\u0131k i\u015fg\u00fcc\u00fc ile ekonomik bir \u015fekilde yap\u0131lamayaca\u011f\u0131 kolayca anla\u015f\u0131labilir.<\/p>\n

\u00dclkemizde bademin sert kabuklu olarak (yenilen i\u00e7 badem \u00e7\u0131kar\u0131lmadan) pazarlanmas\u0131 \u00e7o\u011fu kez \u00fcr\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ek piyasa de\u011ferinin olu\u015fmamas\u0131na yol a\u00e7maktad\u0131r. Bu y\u00fczden en iyisi, ticari bah\u00e7e sahibinin i\u00e7 bademi kendisinin elde etmesi ve bu \u00fcr\u00fcn\u00fc kendi markas\u0131yla i\u00e7 ve d\u0131\u015f pazarlara rekabete a\u00e7\u0131k fiyatlarla sat\u0131\u015fa sunmas\u0131d\u0131r. \u0130\u00e7 bademi ekonomik bir \u015fekilde \u00fcretebilmek i\u00e7in mekanizasyon mutlaka dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Modern anlamda badem tar\u0131m\u0131na yeni y\u00f6neldi\u011fimiz i\u00e7in hasat, kavlatma ve k\u0131rma i\u00e7in d\u00fcnyada kullan\u0131lan modern ekipmanlar hen\u00fcz \u00fclkemizde mevcut de\u011fildir. Bu ekipmanlar yurt d\u0131\u015f\u0131nda on binlerce dolar de\u011ferindedir. \u00c7e\u015fitli giri\u015fimciler \u00fclkemiz ko\u015fullar\u0131na uygun ekipmanlar\u0131n teminine ve yerli \u00fcretim i\u00e7in ucuza mal edilecek \u015fekilde tasar\u0131m\u0131na \u00e7aba harcamaktad\u0131r.<\/p>\n

Yurt d\u0131\u015f\u0131ndan zeytin hasad\u0131 i\u00e7in ithal edilmi\u015f olan ak\u00fcl\u00fc hasat makinalar\u0131 ile badem hasad\u0131 da yap\u0131labilmektedir. Bu makinalar fiyat ve i\u015flev a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok uygun g\u00f6z\u00fckmektedir. K\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli bah\u00e7elerde yeterli say\u0131daki hasat makinas\u0131 ile meyveler \u00e7ok daha \u00e7abuk ve ekonomik bir \u015fekilde hasat edilebilir. B\u00fcy\u00fck bah\u00e7eler i\u00e7in daha komplike hasat ve toplama makinalar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir (a\u011fa\u00e7lar\u0131 g\u00f6vdeden ya da dallardan sallayarak meyveleri d\u00fc\u015f\u00fcren ve vakumla toplayan hasat makinalar\u0131 gibi).<\/p>\n

Ticari bah\u00e7elerde, hasat edilmi\u015f olan meyvelerin ye\u015fil kabu\u011funun el ile kavlat\u0131lmas\u0131 (soyulup \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131) fazla i\u015f\u00e7ilik gerektirir. \u015eanl\u0131urfa\u2019da bir badem \u00fcreticisi, deliklerini badem meyvesine uygun olacak \u015fekilde geni\u015fletti\u011fi bir f\u0131nd\u0131k patoz makinas\u0131n\u0131 ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde badem kavlatmas\u0131na uyarlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00fcretici olduk\u00e7a ucuza mal etti\u011fi bu kavlatma makinas\u0131 ile bir uygulamada % 90 oran\u0131nda kavlatma yapabilmekte, iyi kavlamayanlar\u0131 da tekrar makinadan ge\u00e7irerek % 100 kavlatma elde edebilmektedir.<\/p>\n

Kavlat\u0131lm\u0131\u015f bademler sonbahar aylar\u0131nda y\u0131\u011f\u0131n yapmamak ve zaman zaman kar\u0131\u015ft\u0131rmak ko\u015fuluyla a\u00e7\u0131k havada kolayca kurur. E\u011fer \u00e7evrede ba\u015fka \u00fcr\u00fcnler i\u00e7in kullan\u0131lan kurutma tesisleri varsa ve uygunsa onlardan da yararlanarak sert kabuklu bademleri hemen kurutmak olanakl\u0131 olabilir.<\/p>\n

Kavlat\u0131lm\u0131\u015f ve kurutulmu\u015f olan sert kabuklu bademler depoda saklamaya \u00e7ok uygundur. Sert kabuklu meyveler adi depolarda kolayl\u0131kla aylarca saklanabilir ve istenilen fiyat yakaland\u0131\u011f\u0131 zaman depodan \u00e7\u0131kar\u0131labilir. Depodan \u00e7\u0131kar\u0131lan sert kabuklu bademler k\u0131r\u0131l\u0131p i\u00e7 bademler elde edilir. \u0130\u00e7 bademlerin s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131l\u0131p, kalitesine g\u00f6re ambalajlanarak sat\u0131lmas\u0131 g\u00fcvenilir ve istikrarl\u0131 bir pazarlamaya yol a\u00e7acakt\u0131r. \u0130\u00e7 bademi depoda saklamak olanakl\u0131 ise de, bunun i\u00e7in daha masrafl\u0131 olan baz\u0131 ko\u015fullar\u0131 sa\u011flamak gereklidir.<\/p>\n

Sert kabuklu meyveden i\u00e7 bademin \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 \u00f6nemli bir i\u015ftir. Bir giri\u015fimci yurt d\u0131\u015f\u0131ndakilere g\u00f6re daha d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli bir badem k\u0131rma makinas\u0131 geli\u015ftirmi\u015ftir. Bu makina ile elde edilen i\u00e7 bademler elekten de ge\u00e7irilmektedir. Malatya\u2019da da kay\u0131s\u0131 ve badem \u00e7ekirde\u011fini k\u0131ran makinalar bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n

\u0130ri ve g\u00f6steri\u015fli i\u00e7 bademler hem i\u00e7 hem de d\u0131\u015f piyasada daha y\u00fcksek fiyat bulmaktad\u0131r. \u00d6zellikle, mekanizasyon yoluyla el de\u011fmeden, sa\u011fl\u0131kl\u0131 ko\u015fullarda i\u00e7 badem \u00fcreten yeti\u015ftiricilerimiz \u00f6teki \u00fclkelerdeki badem yeti\u015ftiricileriyle ciddi bir \u015fekilde rekabet etme olana\u011f\u0131 bulacaklard\u0131r. Bu ama\u00e7la badem yeti\u015ftiricilerimiz \u00fcrettikleri meyveleri sert kabuklu olarak de\u011fil, i\u00e7 badem olarak pazarlamaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

SONU\u00c7\u00a0<\/strong>
\n\u00dclkemizde \u00fcretilen i\u00e7 bademlerin kalitesi d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fundan y\u0131lda 2000 ton kadar i\u00e7 badem ithal edilir duruma gelinmi\u015ftir. \u0130\u00e7 pazar\u0131n iri ve tatl\u0131 bademe olan s\u00fcrekli talebi nedeniyle kaliteli i\u00e7 bademlerin sat\u0131\u015f fiyat\u0131 \u00e7ok y\u00fcksektir. T\u00fcrkiyenin uygun ekolojilerinde kurulacak olan modern bah\u00e7elerde pazar\u0131n talep etti\u011fi nitelikte badem \u00fcretilebilir. \u00dclkemizde sevilerek t\u00fcketilen bir meyve olan bademin beslenme ve sa\u011fl\u0131k y\u00f6n\u00fcnden \u00f6nemi de d\u00fcnyada giderek daha iyi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. D\u00fcnyan\u0131n i\u00e7 bademe olan talebinin, uzakdo\u011fu pazar\u0131n\u0131n da devreye girmesiyle, her y\u0131l yakla\u015f\u0131k % 15 oran\u0131nda art\u0131\u015f g\u00f6sterdi\u011fi tahmin edilmektedir. Bu y\u00fczden i\u00e7 ve d\u0131\u015f pazar\u0131n isteklerine ve d\u00fcnyada ge\u00e7erli rekabet ko\u015fullar\u0131na uygun i\u00e7 badem \u00fcretimi iyi bir yat\u0131r\u0131m gibi g\u00f6z\u00fckmektedir. \u00dclkemizdeki meyve yeti\u015ftiricilerinin modern badem yeti\u015ftiricili\u011fine ili\u015fkin bilgi ve deneyimi yeterli de\u011fildir. Bu nedenle, ticari olarak badem \u00fcretmek isteyenlerin uyan\u0131k ve ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6zellikte olmas\u0131 gerekir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prof. Dr. Semih \u00c7a\u011flar
\nAr. G\u00f6r. Zeynep A\u011fca
\nKS\u00dc Ziraat Fak\u00fcltesi Bah\u00e7e Bitkileri B\u00f6l\u00fcm\u00fc, Kahramanmara\u015f<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4204,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[],"class_list":["post-4203","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-zirai-yetistirici"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4203","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4203"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4203\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4561,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4203\/revisions\/4561"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4204"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4203"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4203"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekizfidancilik.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4203"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}