Michigan State Üniversitesi’nin Haven serisinden Cresthaven; sarı, sert ve kararmaya çok dayanıklı etli, yarma çekirdekli, geç olgunlaşan bir şeftalidir. Ağacı kuvvetli ve verimlidir, kendine verimlidir. Türkiye’de 1990’dan beri tescillidir.
- Köken
- ABD – Michigan State Üniversitesi (South Haven)
- Islahçılar
- Stanley Johnston, James E. Moulton
- Melezleme
- Kalhaven × SH309 (SH50 × Redhaven)
- Tanıtım
- 1963
- Türkiye tescili
- 03.05.1990 (TTSM; tescil sorumlusu Atatürk Bahçe Kültürleri MAE)
- Meyve eti
- Sarı, sert
- Çekirdek
- Yarma
- Olgunlaşma
- Geç (Redhaven’dan yaklaşık 4 hafta sonra)
- Tozlanma
- Kendine verimli
- Soğuklama
- Yaklaşık 950 saat (USDA)
Köken
Cresthaven, ABD’de Michigan Tarım Deney İstasyonu’nda (Michigan State Üniversitesi, South Haven) Stanley Johnston ve James E. Moulton tarafından Kalhaven × SH309 melezlemesinden geliştirilmiş ve 1963’te tanıtılmıştır. Ünlü Redhaven çeşidi de soy ağacında yer alır. Türkiye’de 1990’dan beri tescillidir.
Ağaç yapısı ve verim
Ağacı kuvvetli ve verimlidir; odun ve çiçek gözlerinin kışa dayanımı ortalamanın üzerindedir. Kentucky Üniversitesi’nin değerlendirmesinde verimi iyi bulunmuş, meyvelerin seyreltilmesi gerektiği belirtilmiştir. Kendine verimlidir.
Meyve özellikleri
Meyveleri orta-iri ve neredeyse yuvarlaktır. Kabuğu altın sarısı zemin üzerinde bol kırmızıdır, az tüylüdür. Eti açık sarı ve serttir; kesildiğinde kararmaya çok dayanıklıdır. Çekirdeği etten ayrılır (yarma). Taze tüketim, dondurma ve ev konservesi için uygundur. Çanakkale Lapseki’de 2020’de yapılan çalışmada ortalama meyve ağırlığı 191,8 g ölçülmüştür.
- Meyve ağırlığı
- 191,8 g (Lapseki, 2020)
- Meyve eti
- Sarı, sert, kararmaya dayanıklı
- Çekirdek
- Yarma (freestone)
- Soğuklama ihtiyacı
- Yaklaşık 950 saat (USDA RMA)
Hasat
Geç olgunlaşan bir çeşittir. ABD’nin Kentucky eyaletinde Redhaven’dan yaklaşık 4 hafta (27–34 gün) sonra olgunlaşmış ve meyveler dalda iyi durmuştur. Isparta Eğirdir’deki çeşit seçimi çalışmasında geççi (1 Eylül’den sonra) grup için önerilen çeşitler arasında yer almıştır. Tekirdağ Çorlu’da yapılan bir çalışmada da şeftaliler arasında en yüksek puanı almıştır.
Hastalık ve dikkat edilecekler
Kentucky Üniversitesi’nin tablosunda bakteriyel leke dayanımı orta-iyi olarak değerlendirilmiştir. Yaprak kıvırcıklığı ve monilyaya karşı çeşide özgü bir değerlendirmeye ulaşılamamıştır; şeftalide uygulanan genel koruma programı izlenmelidir.
Öne çıkan özellikler
- Kesildiğinde kararmayan sarı ve sert et.
- Yarma çekirdek.
- Kuvvetli, verimli ve kendine verimli ağaç.
Türkiye'de
- TTSM’de tescilli (1990).
- Eğirdir’de geççi grup için önerildi.
- Çorlu denemesinde birinci sırada.
Bu sayfadaki bilgiler, aşağıda listelenen bilimsel yayınlardan, patent metinlerinden, üniversite yayım kaynaklarından ve resmî kurum kaynaklarından derlenmiştir. Meyve ağırlığı, çiçeklenme ve hasat zamanı gibi değerler yöreye, yıla, anaca, ağaç yaşına ve bakıma göre değişir; verilen sayılar ilgili çalışmanın koşullarına aittir. Bölgenize uygun çeşit ve anaç seçimi için ziraat mühendislerimize danışabilirsiniz.
Kaynaklar
- Glohaven and Cresthaven – New Michigan Peaches (1964). Fruit Varieties and Horticultural Digest 18(2): 30.
- Wolfe, D., Strang, J. (2010). Peach Cultivar Performance (HO-6). University of Kentucky Cooperative Extension.
- Street, F.T. (1967). Peach and Nectarine Variety Performance in Kentucky. J. Amer. Pomological Soc. 21(1): 3–4.
- Güven, K. ve ark. (2007). Isparta ve Geçit İklimine Uygun Şeftali Çeşitlerinin Seçimi. V. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi.
- Gür, E., Gündoğdu, M.A., Şeker, M. (2020). ÇOMÜ LJAR 1(2): 90–100 (Lapseki).
- Alkış, A. (2010). Bazı yumuşak ve sert çekirdekli meyve türlerinin Çorlu yöresindeki performanslarının incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Namık Kemal Üniversitesi.
- USDA Risk Management Agency. 2026 Crop Year Late Peach Policy Varieties.
- TTSM. Meyve ve Asma Tescilli Çeşitler Listesi.
