Duke, ABD’de USDA ile New Jersey Tarım Deney İstasyonu’nun ortak ıslah programından çıkmış, erkenci, kuzeyli yüksek boylu bir yaban mersini çeşididir. Meyveleri orta iri ve serttir; hasadı kısa sürede tamamlanır. Bursa İznik’te saksıda yapılan bir çalışmada 2024’te 4–30 Temmuz arasında hasat edilmiştir.
- Köken
- ABD (USDA – New Jersey)
- Türkiye tescili
- 23.08.2011 (TTSM; tescil sorumlusu Pektaş Fidancılık)
- Grup
- Kuzeyli yüksek boylu
- Meyve
- Orta iri, sert, orta mavi; Bursa İznik’te ilk hasatta ort. 2,67 g
- Hasat
- Erkenci; Bursa İznik’te (saksı) 4–30 Temmuz 2024
- Kullanım
- Taze tüketim
Genel bilgi
Duke, ABD’de USDA ile New Jersey Tarım Deney İstasyonu’nun ortak yaban mersini ıslah programında ‘Ivanhoe’ × ‘Earliblue’ melezi bir seleksiyonun başka bir seleksiyonla melezlenmesinden elde edilmiştir. Cornell Üniversitesi onu “mevcut en iyi erkenci çeşit” olarak tanımlar. Türkiye’de Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nün yaygın çeşitler listelerinde yer alır ve Rize, Trabzon ve Artvin’deki ilk adaptasyon denemelerinde kullanılan çeşitlerdendir. 2011’den beri Türkiye’de tescillidir.
Bitki ve meyve
Çalısı dik ve açık gelişir; kış soğuğuna dayanıklıdır (Cornell’e göre −25 °C). Meyveleri orta iri, sert ve orta mavi renklidir; sap izi küçüktür. Makineli hasada uygundur. Cornell’e göre meyve iriliği ve kalitesi çok iyidir, ancak geç toplanırsa tadı yavanlaşabilir.
Bursa’nın İznik ilçesinde açık arazide saksıda yetiştirilen genç bitkilerde yapılan bir çalışmada Duke, Liberty, Titanium ve Brigitta ile birlikte iri meyveli çeşitler arasında yer almıştır. Aynı çalışmada meyvelerinin asitliği düşük bulunmuştur.
- Meyve ağırlığı
- 2,67 g (1. hasat, 4 Temmuz 2024); 1,06 g (2. hasat, 25 Temmuz 2024)
- Meyve çapı
- 17,70 mm (1. hasat)
- Hasat dönemi
- 16 Temmuz–7 Ağustos 2023; 4–30 Temmuz 2024
- Kaynak
- Sarıbaş 2025, Bursa İznik (açık arazide 30 litrelik saksı, 2–3 yaşlı bitkiler)
Hasat ve kullanım
Erkenci bir çeşittir; Cornell ve Oregon State Üniversitesi onu sezonu açan çeşitler arasında sayar. Bursa İznik’teki çalışmada hasat 2023’te 16 Temmuz–7 Ağustos, 2024’te 4–30 Temmuz arasında yapılmış; hasat süresi incelenen çeşitler içinde en kısalar arasında (yaklaşık 3–4 hafta, 4 hasat) olmuştur. Taze tüketime uygundur.
Öne çıkan özellikler
- Erkenci, kuzeyli yüksek boylu çeşit.
- Orta iri, sert meyve; kısa hasat dönemi.
- Kışa dayanıklı; makineli hasada uygun.
Dikkat
- Geç toplanırsa meyvenin tadı yavanlaşabilir (Cornell).
Bu sayfadaki bilgiler, aşağıda listelenen araştırma enstitüsü yayınlarından, resmî kurum kaynaklarından, üniversite tezlerinden ve bilimsel yayınlardan derlenmiştir. Meyve ağırlığı, hasat zamanı ve verim gibi değerler yöreye, yıla, yetiştirme biçimine (toprakta ya da saksıda), bitki yaşına ve bakıma göre değişir; verilen sayılar ilgili çalışmanın koşullarına aittir. Bölgenize uygun çeşit seçimi için ziraat mühendislerimize danışabilirsiniz.
Kaynaklar
- Sarıbaş, M. (2025). Kuzey Orjinli Yüksek Boylu Maviyemiş (Vaccinium corymbosum L.) Çeşitlerinin Saksıda Yetiştiriciliğinde Büyüme Performansının Değerlendirilmesi (Yüksek lisans tezi). Bursa Uludağ Üniversitesi.
- Weber, C. (2012). Blueberry Variety Review. Cornell University, Berry Resources.
- Genome Database for Vaccinium (Washington State University). Germplasm kaydı: Duke.
- Çil, D. (2025). Maviyemiş Yetiştiriciliği (sunum). Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü.
- TTSM. Meyve ve Asma Tescilli Çeşitler Listesi.
