Ekiz in Vitro

Ekiz in Vitro, Ekiz Fidancılık bünyesinde 2018 yılında doku kültürüyle ceviz fidanı üretmek için kurduğumuz laboratuvarımızdır. Laboratuvarımızda Vlach klon ceviz anacı ve kendi kökü üzerinde Chandler ceviz fidanı üretiyoruz.

Vlach klon ceviz anacı

Vlach, Kuzey Kaliforniya kara cevizi (Juglans hindsii) ile Anadolu cevizinin (J. regia) melezi olan Paradox tipi bir klon ceviz anacıdır. Kaliforniya’nın Stanislaus bölgesindeki kuvvetli bir Paradox ağacından seçilmiştir; 1999’dan beri satılmaktadır ve orada yaygın olarak dikilen ilk klon Paradox anacıdır [3]. Denemelerde Vlach üzerindeki ağaçlarda gelişme ve verim genellikle yüksek bulunmuştur [3]. Türkiye’de 2023’te tescil edilmiştir [1].

Melez: J. hindsii × J. regia (Paradox)
Anaç tipi: Klon anaç
Gelişme kuvveti: Kuvvetli
Türkiye’de tescil: 27.03.2023 (TTSM)
Üretim şekli: Doku kültürü (Ekiz in Vitro)

Klon anaç ne sağlar?

Paradox anaçlar geleneksel olarak tohumdan yetiştirilir. Her tohum farklı bir bitki verdiği için çöğür anaçlar birbirinden farklı gelişebilir. Vlach ise doku kültürüyle çoğaltılır; bu yüzden bütün Vlach anaçları genetik olarak aynıdır. Klon anaç kullanmanın amacı, bahçede anaçtan kaynaklanan farklılığı ortadan kaldırmaktır [2, 3].

Vlach bodurlaştırıcı bir anaç değildir. Aşılı ağacın son büyüklüğünü anaç ile çeşidin birlikte gösterdiği gelişme belirler; anacın kuvveti aşılanan çeşide her zaman aynı oranda yansımaz [2, 3]. Ayrıntılar için Bodur Ceviz Var mıdır? yazımıza bakabilirsiniz.

Toprak ve hastalıklar

Kök yara nematoduna (Pratylenchus vulnus) çok hassastır; nematod bulunan topraklarda ağacın gelişimi zayıflar [2].
Kök ur nematoduna da hassastır [2].
Phytophthora kaynaklı kök ve kök boğazı çürüklüğüne ve kök uruna (Agrobacterium) dayanımı düşüktür; Kaliforniya denemelerinde yaygın klon anaçlar içinde kök uru en çok Vlach’ta görülmüştür [2, 3].

Dikimden önce

Bahçe yerinin toprağında nematod analizi yaptırın.
Su tutan, drenajı zayıf topraklarda kök çürüklüğü riski artar; drenajı sağlayın.
Dikim aralığını anaç ve çeşit birlikte düşünülerek planlayın [3].

Doku kültürüyle üretim

Doku kültüründe bitki, steril ortamda küçük sürgün parçalarından çoğaltılır. Laboratuvarımızda üretim şu aşamalardan geçer:

ÇoğaltmaSürgünler steril kabinde küçük parçalara bölünür ve besin ortamı bulunan kaplara alınır. Kaplar ışığı ve sıcaklığı denetlenen büyütme odasında tutulur.
KöklendirmeYeterince çoğalan sürgünler köklendirme ortamına aktarılır.
Dış koşullara alıştırmaKöklenen fidecikler viyollere dikilir ve serada adım adım dış koşullara alıştırılır.
FidanAlıştırılan fideler büyütülerek fidan hâline getirilir.

Büyütme odasında kültür kaplarının kontrolü

Viyollerde dış koşullara alıştırılan fideler

Kendi kökü üzerinde Chandler

Doku kültürüyle ürettiğimiz Chandler fidanları aşılı değildir, kendi kökü üzerinde büyür; bu yüzden fidanda aşı noktası yoktur. Çeşidin özellikleri için Chandler sayfamıza bakabilirsiniz.

Vlach hakkındaki bilgiler aşağıdaki resmî kaynaklardan ve Kaliforniya Üniversitesi yayımlarından derlenmiştir. Anacın Türkiye koşullarındaki performansını gösteren yayımlanmış bir deneme bulunmamaktadır. Fidan bilgisi ve sipariş için bizimle iletişime geçebilirsiniz.