Kütdiken

Genel bilgi

Kütdiken, Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü’ne göre Türkiye’nin en eski limon çeşididir. İtalya kökenli olduğu bilinir, ancak Türkiye’ye ne zaman getirildiğine dair bilgi yoktur. Ülkemizde, özellikle Doğu Akdeniz’de geniş çapta yetiştirilir. Yüksek verimi, kalitesi ve depolamaya uygunluğu nedeniyle Türkiye’nin en önemli limon çeşitlerinden biri kabul edilir. Alata enstitüsünün geliştirdiği çekirdeksiz limon çeşitleri de Kütdiken’den elde edilmiştir.

Ağaç ve meyve

Ağacı kuvvetlidir; düzenli ve yüksek verimlidir, yıl aşırı verim göstermez. Meyveleri elips biçimlidir; memesi az belirgindir. Kabuğu açık yeşil-sarı ya da limon sarısı, pürüzsüz ve parlaktır.

Mersin’deki Alata enstitüsü parselinde yapılan bir çalışmada (2011–2013), aralık sonunda hasat edilen Kütdiken meyvelerinin ortalama ağırlığı yaklaşık 140 g, kabuk kalınlığı 5,3 mm, çekirdek sayısı 10 civarında bulunmuştur.

Meyve ağırlığı

139,7 g (Mersin, 2011–2013)

Kabuk kalınlığı

5,3 mm (Mersin)

Çekirdek

10–11 adet

Meyve suyu oranı

%33 (Alata)

Asitlik

%7 civarı (Alata; Mersin)

Hasat ve depolama

Kütdiken bir orta mevsim çeşididir. Mersin’de ticari hasat aralık sonunda yapılır; Alata enstitüsüne göre uygun koşullarda hasat şubata kadar sürer.

Türkiye’de en çok depolanan limon çeşididir; depolamaya ve taşımaya çok elverişlidir ve ihracat talebinin arttığı döneme kadar bekletilebilir. Mersin Erdemli’deki doğal depolarda yapılan bir çalışmada Kütdiken limonu 4 ay, fiyatlar iyiyse 5 aya kadar kalitesini koruyarak saklanmıştır.

Dikkat edilecekler

Alata enstitüsüne göre Kütdiken’in en büyük olumsuzluğu uçkurutan hastalığına hassas olmasıdır; budama ve bahçe bakımında bu hastalığa karşı önlemler önemlidir. Carrizo ve Troyer sitranjı anaçlarıyla genellikle uyuşmaz; Çukurova’da yapılan bir anaç denemesinde Kütdiken için en iyi sonuçlardan biri Kleopatra mandarini anacında alınmıştır.