Dr. Jules Guyot

Guyot armudu ve meyvenin boyuna kesiti, renkli levha — Guyot armudu, The Pears of New York (1921) renkli levhası. Görsel: U.P. Hedrick, Kamu malı, Wikimedia Commons

Dr. Jules Guyot, 1870 civarında Fransa’nın Troyes kentinde elde edilmiş eski bir sofralık armut çeşididir. Meyvesi iri ve Williams’a benzer; eti çok sulu, eriyen yapıda ve hafif misk aromalıdır. Williams’tan biraz önce olgunlaşır; olgunluğu kısa sürdüğü için zamanında toplanmalıdır.

Köken: Fransa – Troyes (Baltet fidanlıkları, yaklaşık 1870)
Diğer adı: Docteur Jules Guyot, Guyot
Türkiye tescili: 03.05.1990 (TTSM)
Tozlanma: Çeşide özgü tozlayıcı verisi yok; tozlayıcıyla dikilmeli
Ayva anacı: Quince A ile uyuşmaz; ara anaç gerekir (Yalova BKMAE)
Olgunlaşma: Williams’tan biraz önce (tam çiçekten 110–120 gün)

Köken

Dr. Jules Guyot, Fransa’nın Troyes kentinde fidancı Ernest Baltet tarafından 1870 civarında elde edilmiştir (UK National Fruit Collection). Ebeveynleri kaynaklarda belirtilmez. Sonraki on yılda Fransa ve İngiltere’de yayılmış, ABD’ye 1885 civarında gelmiştir (Hedrick 1921). Türkiye’de 1990’dan beri tescillidir.

Meyve özellikleri

Hedrick’e göre meyvesi iri, uzunca armut biçimli ve biraz düzensizdir; kabuğu sarı, güneş gören yüzü kırmızı allıdır. Williams’a (Bartlett) çok benzer, ama daha iri ve daha renklidir; eti ise Williams’tan biraz daha kabadır. UK National Fruit Collection eti soluk sarı, çok sulu, eriyen yapıda ve hafif misk aromalı olarak tanımlar. GAP bölgesindeki bir denemede ortalama meyve ağırlığı 257 g bildirilmiştir (Kaplan 1997, Ertürk ve ark. 2009’dan).

Meyve: İri, armut biçimli; sarı zemin üzerine kırmızı yanak
Meyve eti: Çok sulu, eriyen, hafif misk aromalı (NFC)
Meyve ağırlığı: 257 g (GAP, ikincil kaynak)
Tam çiçekten hasada: 110–120 gün (Ankara Üniv.)

Hasat

Williams’tan biraz önce olgunlaşır. Hedrick’e göre New York’ta eylül başında, Clapp Favorite ile aynı dönemde olgunlaşmıştır. Ankara Üniversitesi’ne göre tam çiçeklenmeden hasada 110–120 gün geçer. Türkiye’de bölge adıyla hasat tarihi veren yayımlanmış bir çalışmaya ulaşılamamıştır.

Olgunluğu kısa sürer. Hedrick, meyve yeşilken toplanıp içeride olgunlaştırılmazsa ortadan çürümeye başladığını ve çabuk unlulaştığını belirtir. Bu yüzden meyveler tam yeme olumunu beklemeden toplanmalı ve kısa sürede pazarlanmalıdır.

Tozlanma

Dr. Jules Guyot’nun S-genotipini veya uygun tozlayıcılarını belirleyen yayımlanmış bir çalışmaya ulaşılamamıştır. Avrupa armutlarının çoğu kendine uyuşmaz olduğundan bahçede aynı dönemde çiçek açan başka bir çeşit bulunmalıdır. İngiltere’deki gözlemlerde tam çiçeklenmesi Williams ile hemen hemen aynı günlere düşmüştür (Guyot 26 Nisan, Williams 25 Nisan); ancak iki çeşidin tozlanma uyumu ölçülmemiştir. Bölgeniz için uygun tozlayıcıyı bizimle birlikte seçebilirsiniz.

Ağaç yapısı ve anaç

Hedrick’e göre ağacı orta büyüklükte, kuvvetli ve dik gelişir; verimlidir ve düzenli ürün verir. Türkiye’de Yalova’daki 1964–77 çeşit seçiminde ümitvar bulunmuş, Ege ve GAP bölgelerindeki denemelerde de uygun çeşitler arasında bildirilmiştir (Ertürk ve ark. 2009’dan).

Yalova enstitüsüne göre Dr. Jules Guyot, Quince A ayva anacı ile uyuşmaz. Ayva anacı kullanılacaksa ayva ile uyuşan bir ara anaç gerekir; Türkiye’de ara anaç olarak Beurre Hardy kullanılır. Armut çöğürü ve armut klon anaçlarında böyle bir uyuşmazlık yoktur.

Öne çıkan özellikler

İri, Williams’a benzer meyve.
Çok sulu, eriyen et.
Olgunluğu kısa sürer; zamanında toplanmalı.

Türkiye'de

TTSM’de tescilli (1990).
Ayva anacında Beurre Hardy ara anacı gerekir.

Bu sayfadaki bilgiler, aşağıda listelenen bilimsel yayınlardan, üniversite yayım kaynaklarından ve resmî kurum kaynaklarından derlenmiştir. Meyve ağırlığı, çiçeklenme ve hasat zamanı gibi değerler yöreye, yıla, anaca, ağaç yaşına ve bakıma göre değişir; verilen sayılar ilgili çalışmanın koşullarına aittir. Armutta tozlayıcı ve anaç seçimi verimi doğrudan belirler; bölgenize uygun çeşit, anaç ve tozlayıcı seçimi için ziraat mühendislerimize danışabilirsiniz.